| chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng | "Chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng" là thành ngữ dùng hình ảnh con chó tỏ ra hung hăng, dữ dằn khi ở gần nhà mình, và con gà cũng trở nên hung hãn hơn khi ở gần chuồng của nó - những nơi chúng cảm thấy an toàn, có lợi thế - để ví von cho thái độ của những người ỷ vào lợi thế địa phương, quen thuộc địa bàn của mình mà tỏ ra hung hăng, bắt nạt, hiếp đáp những người lạ, người mới đến, không quen thuộc với khu vực đó, thể hiện tâm lý cậy thế địa bàn để chèn ép người khác một cách thiếu công bằng. Ví dụ: "Dân địa phương hay bắt nạt người mới đến, đúng là chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng." Thành ngữ phê phán thái độ ỷ thế địa phương để hiếp đáp người lạ, người mới đến. |
| chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng | "Chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng", theo cách diễn giải khái quát hơn, mở rộng ý nghĩa của thành ngữ ra ngoài phạm vi chỉ về địa phương, để chỉ chung việc một người ỷ vào bất kỳ thế mạnh, lợi thế nào của bản thân - có thể là quyền lực, tài sản, mối quan hệ hay vị trí thuận lợi - để tỏ ra hung hăng, ngang ngược, bắt nạt, chèn ép những người yếu thế hơn, không có được lợi thế tương tự, thể hiện thói cậy quyền, cậy thế trong cách hành xử với người khác. Ví dụ: "Cậy có tiền có quyền mà ức hiếp người khác, chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng là vậy." Thành ngữ phê phán việc ỷ vào bất kỳ lợi thế nào để hung hăng, bắt nạt người khác yếu thế hơn. |
Nguồn tham chiếu: Theo Từ điển Thành ngữ & Tục ngữ Việt Nam của GS. Nguyễn Lân – Nxb Văn hóa Thông tin tái bản 2010, có hiệu chỉnh và bổ sung; Từ điển Thành ngữ và Tục Ngữ Việt Nam của tác giả Vũ Thuý Anh, Vũ Quang Hào… | |
* Từ đang tìm kiếm (định nghĩa từ, giải thích từ): Chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng
Từ điển thành ngữ, tục ngữ,... Việt Nam"... ngôn ngữ của người miền quê, nhất là những cụ già không phải "quê mùa" như trước đây mọi người vẫn tưởng, mà trái lại, rất văn vẻ, có nhiều màu sắc, nhiều hình tượng. Chính là vì trong những câu chuyện hàng ngày, bà con thường sử dụng những thành ngữ, tục ngữ là cái vốn vô cùng phong phú, vô cùng quý giá của tiếng nói dân tộc, được truyền miệng tư đời này sang đời khác." - GS. Nguyễn Lân. Hiểu và vận dụng linh hoạt thành ngữ, tục ngữ và các tình huống cụ thể sẽ giúp chúng ta biết nói đúng và viết đúng, để có thể tiến tới nói hay và viết hay. Sự ra đời của cuốn từ điển này không nằm ngoài mục đích đó. Cuốn sách này sẽ giúp các bạn hiểu hơn nội dung cụ thể của từng thành ngữ, tục ngữ; để trên cơ sở đó, vừa bổ sung kiến thức, vừa vận dụng vào cách nói, cách viết của mình được trong sáng hơn, hiệu quả hơn. Dựa trên nguồn tư liệu phong phú trong thực tế của các tác giả, đây một Phần mềm Từ điển thành ngữ, tục ngữ Việt Nam. Như một cuốn từ điển di động phong phú, đa dạng, có tính năng lưu lại những câu ca dao, tục ngữ, thành ngữ,... |
* Từ tham khảo:
- Chó chê mèo rậm lông
- Chó chui gầm chạn
- Chợ có lề, quê có thói
- Chó có váy lĩnh
- Chở củi về rừng