| con dại cái mang | "Con dại cái mang" là thành ngữ phản ánh mối liên hệ trách nhiệm giữa cha mẹ và con cái trong xã hội truyền thống, khi con cái có những hành động dại dột, sai trái, gây ra hậu quả xấu thì chính cha mẹ là người phải gánh chịu tiếng xấu, sự phê phán, chê trách từ dư luận xã hội, dù bản thân cha mẹ không trực tiếp gây ra lỗi lầm đó, thể hiện quan niệm truyền thống coi cha mẹ có trách nhiệm gắn liền, không thể tách rời với hành vi, đạo đức của con cái mình trong mắt cộng đồng. Ví dụ: "Con hư hỏng khiến cả nhà mang tiếng, đúng là con dại cái mang." Thành ngữ phản ánh trách nhiệm của cha mẹ phải gánh chịu tiếng xấu khi con cái làm điều sai trái, dại dột. |
| con dại cái mang | "Con dại cái mang", theo cách diễn giải thứ hai, nhấn mạnh vào khía cạnh trách nhiệm giáo dục của cha mẹ: khi con cái phạm phải lỗi lầm, sai trái, điều đó không chỉ đơn thuần là lỗi của riêng đứa con mà còn phản ánh sự thiếu sót trong việc dạy dỗ, răn đe, uốn nắn của cha mẹ, do đó cha mẹ phải chịu trách nhiệm liên đới, tự nhận thấy mình chưa làm tròn bổn phận giáo dục con cái nên người, dẫn đến hậu quả con cái đi vào con đường sai trái. Ví dụ: "Con cái hư là do cha mẹ chưa dạy dỗ nghiêm, con dại cái mang là vậy." Câu tục ngữ nhấn mạnh trách nhiệm giáo dục, răn đe con cái thuộc về cha mẹ khi con phạm lỗi. |
Nguồn tham chiếu: Theo Từ điển Thành ngữ & Tục ngữ Việt Nam của GS. Nguyễn Lân – Nxb Văn hóa Thông tin tái bản 2010, có hiệu chỉnh và bổ sung; Từ điển Thành ngữ và Tục Ngữ Việt Nam của tác giả Vũ Thuý Anh, Vũ Quang Hào… | |
Từ điển thành ngữ, tục ngữ,... Việt Nam"... ngôn ngữ của người miền quê, nhất là những cụ già không phải "quê mùa" như trước đây mọi người vẫn tưởng, mà trái lại, rất văn vẻ, có nhiều màu sắc, nhiều hình tượng. Chính là vì trong những câu chuyện hàng ngày, bà con thường sử dụng những thành ngữ, tục ngữ là cái vốn vô cùng phong phú, vô cùng quý giá của tiếng nói dân tộc, được truyền miệng tư đời này sang đời khác." - GS. Nguyễn Lân. Hiểu và vận dụng linh hoạt thành ngữ, tục ngữ và các tình huống cụ thể sẽ giúp chúng ta biết nói đúng và viết đúng, để có thể tiến tới nói hay và viết hay. Sự ra đời của cuốn từ điển này không nằm ngoài mục đích đó. Cuốn sách này sẽ giúp các bạn hiểu hơn nội dung cụ thể của từng thành ngữ, tục ngữ; để trên cơ sở đó, vừa bổ sung kiến thức, vừa vận dụng vào cách nói, cách viết của mình được trong sáng hơn, hiệu quả hơn. Dựa trên nguồn tư liệu phong phú trong thực tế của các tác giả, đây một Phần mềm Từ điển thành ngữ, tục ngữ Việt Nam. Như một cuốn từ điển di động phong phú, đa dạng, có tính năng lưu lại những câu ca dao, tục ngữ, thành ngữ,... |
* Từ tham khảo:
- Con dòng, cháu giống
- Con đàn cháu lũ
- Cơn đằng bắc lắc rắc vài hột
- Cơn đằng đông vừa trông vừa chạy
- Cơn đằng nam vừa làm vừa chơi